X
تبلیغات
آشنایی با چاپ و نشر
آشنایی با افست خشک
آب مایه حیات است، اما نه در چاپ

افست در چاپخانه ها به عنوان سیستمی همراه آب شناخته می شود. ظرف آب، محلول آب، نوردهای آب و رفتار آب و مرکب، بخش اساسی افست معمولی است.اما سال هاست که افست خشک-یعنی بدون آب-در صنایع مختلف کاربرد دارد. چند سالی است که سازندگان ماشین های چاپ افست معمولی، دستگاه های چاپ افست خشک نیز عرضه می کنند و در چاپخانه های ایران نیز چند نمونه از آن می توان یافت که علاوه برکاغذ و مقوا روی جنس های پلاستیکی و پی وی سی هم چاپ می کنند.

این مقاله ضمن معرفی سیستم افست خشک، مروری کوتاه دارد بر تاریخچه این روش چاپی.

چاپ افست خشک همانگونه که از نامش پیداست، سیستمی از چاپ است که در آن خبری از آب نیست. برخلاف سیستم چاپ افست معمولی (Wet offset) که در پروسه انتقال مرکب، آب نقش مهمی ایفا می کند، در سیستم افست خشک آب وجود ندارد.

در سیستم افست معمولی، مرکب در مناطقی از پلیت که آغشته به آب است نمی نشیند اما در سایر مناطق که تصویر وجود دارد، مرکب جذب سطح پلیت می شود. در این سیستم به خاطر وجود آب و خاصیت ویژه آن در کنار مرکب، تصویر از شفافیت و درخشندگی افست خشک برخوردار نیست .

در سیستم افست خشک جنس پلیت و مرکب با افست معمولی متفاوت است . به این معنی که در پلیت های افست معمولی لایه ژلاتینی بر روی صفحه آلومینیومی پلیت وجود دارد که بعد از انجام عمل ترام گذاری بر روی پلیت ثابت می شود و مناطقی که ترام گذاری نشده اند در تماس با داروهای شیمیایی ظهور پلیت، شسته می شوند. این لایه باقیمانده بر روی سطح پلیت جاذب مرکب می باشد که انتقال مرکب به سطح لاستیک چاپ را سبب می شود.

در سیستم افست خشک پلیت شامل لایه های زیر است:

۱) لایه آلومینیومی زیرین که بدنه و قسمت اصلی پلیت را تشکیل می دهد.

۲) لایه پلیمری جاذب مرکب (مرکب دوست)

۳) لایه پلیمری حساس به گرما

۴) لایه سیلیکونی دافع مرکب (مرکب گریز)

نحوه عملکرد پلیت های افست خشک بدین ترتیب است که پس از اینکه پلیت در معرض تابش لیزر قرار گرفت، لایه پلیمری حساس به گرما بخار شده و از سطح پلیت حذف می گردد.

پس از این، پلیت های مزبور بنا به نوع آن مسیرهای متفاوتی را طی می کنند.

در پلیت های بی نیاز از ظهور مانند پلیت های افست DI، پس از تابش لیزر ( که در داخل ماشین چاپ انجام می شود ) جسمی دوّار شبیه به پاک کن بنام ( Friction roller) برروی سطح زینک حرکت کرده وسیلیکون را در قسمت هایی که لایه ۳ برداشته شده است و هیچ اتصالی به سایر نواحی ندارد، از سطح زینک بر می دارد. همین عمل در پلیت های نیازمند به دارو به وسیله داروهای شیمیایی انجام می پذیرد.

در جریان پروسه چاپ، به خاطر مرکب گریز بودن لایه سیلیکون، مرکب فقط جذب مناطقی از سطح پلیت می شود که فاقد سیلیکون است. پس از آن مرکب به وسیله لاستیک چاپ به سطح کاغذ منتقل می گردد.

بدین ترتیب می توان گفت که چاپ افست خشک، چاپ غیر مستقیمی است که بر اساس عملکرد مرکب روی سطحی که شامل مناطق مرکب دوست و مرکب گریز است، بوجود می آید. بدین گونه، به طور غیر مستقیم و از طریق لاستیک چاپ، مرکب به کاغذ منتقل شده وتصویر را می سازد.

این مناطق مرکب دوست همان مناطق چاپ پذیر هستند و حدود ۲ میکرون پایین تر از مناطق ایمیج نشده (پوشیده از یک لایه سیلیکون) قرار دارند. البته این سیستم نباید با سیستم چاپ گود یا گراور (gravure) اشتباه شود زیرا در این سیستم بر خلاف سیستم گراور، مرکب ها غلظت بیشتری دارند و نوع انتقال مرکب و نوع ترام ها در این دو گونه متفاوت است.در چاپ گود مرکب پذیری فرم چاپ بر اساس گودی مناطق چاپ پذیر نسبت به سطح سیلندر صورت می گیرد، در حالی که در سیستم افست خشک، خاصیت شیمیایی مواد سطح پلیت باعث مرکب گیری یا دفع مرکب می شود.

● چاپ افست خشک ،از آغاز تا کنون

سیستم چاپ افست خشک برای اولین بار حدود ۱۵۰ سال پیش با نوعی چاپ بنامcollotype به کار گرفته شد که بسیار ابتدایی و برپایه کاربرد ژلاتین و پلیت های شیشه ای بود وکاربرد عملی نداشت .

در اواخر دهه ۱۹۷۰ میلادی و پس از پشت سر گذاشتن چند مرحله ناموفق،چاپ افست خشک به صورت کاربردی به کار گرفته شد.

اولین پروسه افست خشک پس از جنگ جهانی دوم در سال۱۹۶۶ معرفی شد.در این پروسه که بوسیله دو مهندس آمریکایی عرضه شد، آنها به جای آب از یک حلال هیدروکربن فرّار که بر سطح سیلیکونی زینک پخش می شده است استفاده نمودند

 ومانع نشست مرکب می شد، استفاده کردند.این سیستم اشکالاتی داشت از جمله این که بسیار مستعد زمینه آوردن بر سطح کار(Scumming) بود.

در سال ۱۹۶۷ کمپانیM ۳پلیت افست خشک جدیدی ارایه کرد که پس از گذشت چند سال و صرف میلیونها دلار جهت تحقیقات و گسترش آن، به خاطر مشکلاتی نظیر عدم ثبات سطح سیلیکونی پلیت ها و سایش پذیری فراوان آنها، به کلی کنار گذاشته شد. مشکل دیگر این پلیت ها گرانی آنها بود که چاپخانه داران تمایلی به خرید آن نداشتند. کارخانجات مرکب سازی نیز این بازار را دست کم گرفته و کار در این زمینه را رها کرده بودند.

تعدادی از کمپانی های مرکب سازی راه متفاوتی را پیش گرفتند. هدف آنها چاپ کردن بوسیله سیستم افست خشک بازینک های معمولی و با مرکب هایی بود که در فرمولاسیون آنها تغییراتی ایجاد کرده بودند .اگر چه کوشش های اولیه آنها راه به جایی نبرد ولی ایده آنها بعدها توسط کمپانی مرکب سازیFlint پرورش یافت و پیشرفت کرد.

در سال ۱۹۷۵ کمپانی ژاپنی Toray که به صورت تخصصی بر روی گسترش و تولید پلیمرها فعالیت می کرد،پلیت افست خشک Torayرا به نام خودش ثبت کرد و در نمایشگاه دروپای ۱۹۷۷ آن را به نمایش گذاشت. این پلیت های آلومینیومی با یک لایه سیلیکونی پوشیده شده بود. یک سال بعد فروش پلیت های افست خشک پوزتیو (TAP) شروع شد و چند سال بعد کمپانی Toray اولین پلیت های افست خشک نگاتیو (TAN) را عرضه کرد.

ولی هنوز مشکلاتی در این پلیت ها وجود داشت برای مثال :

۱) لایه سیلیکونی به قدر کافی در برابر سایش مقام نبود. ۲- به خاطر عدم وجود حلالها، مرکب بسیار غلیظ بود که در نتیجه باعث کنده شدن آن از سطح کاغذ در هنگام چاپ می شد -۳ (picking) نواحی غیر چاپ پذیر روی زینک ( image area-non) بعد از شروع چاپ وافزایش درجه حرارت بسیار مستعد زمینه آوردن بود (tinting).

بعضی از کمپانی های بزرگ سازنده ماشین چاپ، جهت از بین بردن این مسأله ( (tinting، با کنترل درجه حرارت در یونیت های چاپ به شدت شروع به کار کردند به شکلی که بکار بردن این سیستم در افست آبی (wet offset) هم پایداری پروسه را موجب شد.

در پی آن کارخانه های مرکب سازی نیز مرکب های با غلظت کمتر تولید کردند و کمپانی Toray نیز لایه سیلیکون سطح زینک هایش را بهبود بخشید. که این ها همه موجب گسترش بیشتر این سیستم در دنیا شدند.

کیفیت بی رقیب حاصل از افست خشک، یک چاپخانه دار آمریکایی را ترغیب کرد که در سال ۱۹۹۲ انجمن افست خشک (Waterless Printing Association) را تاسیس کند. ماموریت WPAترویج تبادل اطلاعات در پیشرفت های تکنیکی و متقاعد کردن چاپکارها و مشتریان به سود آورتر بودن چاپ افست خشک بود.

در سال ۱۹۹۳ بیشترین تعداد ماشین آلات افست خشک در ژاپن وجود داشت که در همان سال انجمن افست خشک ژاپن تاسیس شد. ( JWPA).

در سال ۱۹۹۶ انجمن افست خشک اروپا EWPA به کمک شرکت آلمانی Marks -۳zet که در زمینه افست خشک با مرکب های UV فعالیت داشت، تاسیس شد.

با ظهور پلیت سترها (CTP) و چاپ دیجیتال، افست خشک جان تازه ای گرفت. در این زمان کمپانی Presstek که در سال ۱۹۸۷ تاسیس شده بود، اساس کارش را درزمینه ابداع پلیتی قرارداد که به وسیله لیزر ترام گذاری شود و بی نیاز از داروی شیمیایی جهت ظهور باشد که بدین وسیله این امکان فراهم می شد تا پلیت ها داخل ماشین ظاهر شوند.

Presstek این تکنولوژی را تحت عنوان ( Direct Imaging ) DI ثبت کرد.

این محصول برای اولین بار در ماشین یک ورقی هایدلبرگ ( ( GTO در نمایشگاه Print سال ۱۹۹۰ در شیکاگو به نمایش در آمد. سپس تکامل بیشتری یافت و در سری ماشین های کوئیک مستر DI در دروپای سال ۱۹۹۵ به نمایش درآمد.

کمپانی پلی کروم گرافیک (KPG) در سال ۱۹۹۴ جایزه ثبت اختراع پلیت نگاتیو حساس به لیزرIR را دریافت کرد که شبیه پلیتToray (TAN) احتیاج به ظهور شیمیایی دارد ولی برخلاف آن فیلم ضد خش سطح پلیت را دارا نیست.

با این اختراع دوره تازه ای بنامCTWP) Compater to waterless )plate آغاز شد.

در سال ۱۹۹۴ همکاری بین دو کمپانیKBA وMetronic منجر به متحول شدن سیستم مرکب دهی شد به نحوی که هم سیستم آب وهم سیستم مرکبدان به شیوه ماشین های افست رایج را حذف نمود. حذف این دو مورد فقط سهولت در امر چاپ ایجاد نکرد بلکه گام بلندی در جهت حفظ کامل تمام استانداردها در پروسه چاپ بود. این سیستم به نام سیستم Gravuflow به ثبت رسید که در آن از یک مرکبدان با ۲ تیغه دکتر بلید و یک نورد آنیلوکس استفاده شده است.

این تکنولوژی در ماشین هایGenius ۲۵ - Karat ۴۷ - Rapida ۴۷G و همچنین ماشین رول Cortina (که همگی متعلق به کمپانیKBA می باشد) مورد استفاده قرار گرفت.

+ نوشته شده در  شنبه 13 شهریور1389ساعت 9:0  توسط عباس سیدپور   | 
عده‌ای‌ آغاز چاپ‌ در ایران‌ را عصر ایلخانیان‌ می‌دانند؛ برخی‌ احتمال‌ داده‌اند که‌ یهودیان‌ فارسی‌‌زبان‌ پیش‌ از سایر گروه‌های‌ فارسی‌زبان‌ به‌ اهمیت‌ چاپ‌ کتاب‌ پی‌برده‌‌اند.

در سال 1639سه‌ کتاب‌ به‌ زبان‌ و خط‌ فارسی‌ از سوی‌ هیئت‌های‌ تبلیغی‌ مسیحی‌ و در باب‌ تبلیغ‌ مسیحیت‌ در لیدن‌ هلند به‌ چاپ‌ رسیده‌ و چاپخانه‌ای‌ که‌ این‌ کتاب‌ها در آن‌ چاپ‌ شده‌، ظاهراً نخستین‌ چاپخانه فارسی‌ در جهان‌ است.

بر اساس‌ مدارک‌ موجود، نخستین‌ کتابی‌ که‌ در خود ایران‌ چاپ‌ شده‌، زبور داوود یا ساغموس‌ است‌ که‌ در 1638 به‌ زبان‌ و خط‌ ارمنی‌ در 572 صفحه‌ در جلفای‌ اصفهان‌ و به‌ دست‌ کشیشان‌ ارمنی‌ به‌ چاپ‌ رسیده‌ است.

اینکه‌ ارمنیان‌، پیش‌ از دیگر گروه‌های‌ قومی‌ ـ زبانی‌ ساکن‌ ایران‌ توانسته‌اند در ایران‌ چاپخانه‌ای‌ از آن‌ خود تأسیس‌ کنند و آزادانه‌ به‌ چاپ‌ و نشر منابع‌ مسیحی‌ بپردازند و در میان‌ اقوام‌ جهان‌ مقام‌ پانزدهم‌ را از حیث‌ قدمت‌ چاپ‌ احراز کنند، دلایل‌ بسیاری‌ دارد که‌ مهم‌ترین‌ آن‌، محیط‌ آزاد و تشویق‌آمیزی‌ بود که‌ به‌ویژه‌ شاه‌ عباس‌ اول‌ صفوی‌ و فرمانروایان‌ دیگر این‌ سلسله‌ برای‌ آنها ایجاد کرده‌ بودند.

ارمنیان‌ حدود 30 سال‌ پس‌ از کوچ‌ به‌ جلفای‌ اصفهان‌، بصمه‌خانه‌ای‌ در این‌ شهر دایر و چاپ‌ کتاب‌ را آغاز کردند. براساس‌ اشاره‌های‌ سیاحان‌ خارجی‌، به‌ویژه‌ شاردن‌، شماری‌ از ایرانیان‌ در عصر صفویه‌ از کار چاپ‌ و چاپخانه‌ آگاهی‌ داشته‌ و به‌ ورود آن‌ به‌ ایران‌ شایق‌ بوده‌اند.

جان‌ پینکرتون‌ و جونس‌ هنوی‌، که‌ در عصر نادرشاه‌ افشار به‌ ایران‌ سفر کرده‌اند، از جزوه‌هایی‌ صحبت‌ به‌ میان‌ آورده‌اند که‌ به‌ زبان‌ لاتینی‌ و عربی‌ چاپ‌ و منتشر می‌شده‌ است.‌
تحول‌ عمده‌ در فن‌ چاپ‌ و انتشار مواد چاپی‌، اعم‌ از کتاب‌، روزنامه‌ و مواد دیگر، از دوره ولایتعهدی‌ عباس‌ میرزا قاجار  آغاز شد که‌ مصادف‌ است‌ با پیامدهای‌ جنگ‌های‌ ایران‌ و روس.

چاپخانه‌ای‌ که‌ بنا بر مدارک‌ فعلی‌، وجود آن‌ محرز است‌، در سال 1233 به‌ دست‌ آقا زین‌العابدین‌ تبریزی‌ و با حمایت‌ عباس‌ میرزا در تبریز تأسیس‌ شده‌ است.

فتح‌نامه، اثر میرزا ابوالقاسم‌ قائم‌ مقامِ فراهانی‌، تفصیلی‌ از جنگ‌های‌ ایران‌ و روس‌، ظاهراً نخستین‌ کتاب‌ فارسی‌ است‌ که‌ در ذیحجه 1234 در ایران‌ چاپ‌ و منتشر شده‌ است.

بررسی‌ نخستین‌ کتاب‌های‌ چاپی‌ نشان‌ می‌دهد که‌ دولت‌ وقت‌ از فنّاوری‌ چاپ‌ در جهت‌ مقاصد خود استفاده‌ می‌کرده‌ است‌. کتاب‌ها عمدتاً تاریخی‌، دینی‌، ادبی‌، یا در جهت‌ ترویج‌ اصول‌ بهداشتی‌، ترویج‌ جنبه‌هایی‌ از حیات‌ مدنی‌ و فرهنگ‌ زندگی‌ اجتماعی‌ جدید بوده‌ است.

‌در سال 1240، حدوداً 7 سال‌ پس‌ از تأسیس‌ چاپخانه‌ در تبریز، میرزا زین‌العابدین‌ به‌ امر فتحعلی‌شاه‌ به‌ تهران‌ احضار و به‌ تأسیس‌ چاپخانه‌ و چاپ‌ کتاب‌ مأمور شد.

چاپ‌ سنگی‌ در ایران‌ بنابه‌ عللی‌ پس‌ از چاپ‌ سربی‌ رواج‌ یافت‌. جعفرخان‌ تبریزی‌ برای‌ تعلیم‌ دیدن‌ چاپ‌‌سنگی‌ به‌ مسکو فرستاده‌ شد و او در بازگشت‌، یک‌ دستگاه‌ چاپ‌ سنگی‌ را در 1239ـ1240، چند سالی‌ پس‌ از ورود چاپ‌‌سربی‌، با خود به‌ تبریز آورد.

نخستین‌ کتاب‌ چاپ‌ سنگی‌ ظاهراً قرآنی‌ بود که‌ در 1248 به‌ همت‌ میرزا اسداللّه‌ در تبریز چاپ‌ شد و 3سال‌ بعد، باز به‌ همت‌ او و در تبریز، زادالمعاد انتشار یافت‌.

چاپ‌ سنگی‌ جز در تبریز و تهران‌ در بسیاری‌ از شهرهای‌ دیگر ایران‌ رواج‌ یافت‌، تا آنکه‌ در دوره ناصرالدین‌ شاه‌ قاجار چاپ‌ سربی‌ پس‌ از مدتی‌ بیش‌ از نیم‌ قرن‌ بار دیگر رایج‌ شد. چاپ‌ سنگی‌ حتی‌ بنا به‌ ضرورت‌ فنی‌ بر خط‌ فارسی‌ تأثیر گذاشت‌ و در شیوه تحریری‌ آن‌ تغییری‌ ایجاد کرد.

تأسیس‌ مدرسه دارالفنون‌ بر وضع‌ و سیر چاپ‌ در ایران‌ تأثیر گذار. نیاز به‌ انتشار کتاب‌های‌ درسی‌، سبب‌ شد که‌ در این‌ مدرسه‌ کارگاهی‌ مختص‌ چاپ‌ آثار استادان‌ دارالفنون‌، منابع‌ درسی‌ محصلان‌ و نیز پاره‌ای‌ کتاب‌های‌ دیگر تأسیس‌ شود. چاپخانه کوچک‌ دارالفنون‌ ظاهراً در 1268 و با نام‌ دارالطباعه خاصه علمیه مبارکه دارالفنون‌ تهران‌ و زیرنظر علیقلی‌ میرزا اعتضادالسلطنه‌ تشکیل‌ شد و تا 1300 دایر بود و شاید حدود 40 عنوان‌ کتاب‌ درسی‌ در آن‌ به‌ چاپ‌ رسیده‌ باشد.

 چاپخانه‌ای دولتی‌، که‌ تحت‌ عناوین‌ مختلف‌ فعالیت‌ می‌کرد و به‌ چاپ‌ کتاب‌ و روزنامه‌ می‌پرداخت‌، در دوره ناصرالدین‌ شاه‌ تأسیس‌ شد.

نهضت‌ مشروطه‌  در ایران‌ عامل‌ افزایش‌ تعداد عناوین‌ و شمارگان‌ روزنامه‌ها، گرایش‌ بیشتر مردم‌ به‌ خواندن‌ مطالب‌ سیاسی‌ و اجتماعی و نیز تقویت‌ و گسترش‌ چاپ‌ در ایران‌ بود. چاپ‌ ژلاتینی‌، که‌ بعداً جای‌ خود را به‌ روش‌ چاپ‌ استنسیلی‌ داد، احتمالاً از اواخر عصر ناصری‌، و همز‌مان‌ با آغاز تحرکات‌ سیاسی‌ تازه‌، برای‌ تکثیر اعلامیه‌های‌ پنهانی‌، نامه‌های‌ سرگشاده‌ و شب‌نامه‌های‌ سیاسی‌ مورد استفاده‌ قرار گرفت‌ و ظاهراً چاپخانه‌های‌ مخفی‌ کوچکی‌ برای‌ چاپ‌ ژلاتینی‌ تشکیل‌ شده‌ بود.

چاپخانه مجلس‌ شورای‌ ملی‌، مدت‌ کوتاهی‌ پس‌ از تشکیل‌ مجلس‌ اول‌، به‌ منظور چاپ‌ و نشر روزنامه‌ و نیز مطالب‌ اختصاصی‌ خودِ مجلس‌، به‌ سرعت‌ تأسیس‌ شد و در مدت‌ کوتاهی‌ به‌ بزرگ‌ترین‌ چاپخانه کشور تبدیل‌ گردید.

چاپخانه مجهز دیگری‌ به‌ نام‌ چاپخانه شاهنشاهی‌، به‌ سرپرستی‌ عبداللّه‌خان‌ قاجار که‌ مدیریت‌ او در صنعت‌ چاپ‌ معروف‌ بوده‌ است‌، پس‌ از استقرار مشروطیت‌ تأسیس‌ شد و تا 1328 فعال‌ بود.

در دوره محمدعلی‌ میرزا، استفاده‌ از چاپخانه‌های‌ سربی‌ اختصاصی‌ و غیردولتی‌ به‌ جای‌ چاپخانه‌های‌ سنگی‌ دولتی‌ معمول‌ شد، به‌ طوری‌ که‌ بنا به‌ تخمین‌ حوالی‌ سال‌ 1330 معدودی‌ چاپخانه سنگی‌ به‌ فعالیت‌ ادامه‌ می‌دادند.

در سال‌های 1307، 1310 و 1317 ‌ برای‌ چاپ‌ و نشر کتاب‌های‌ درسی‌ در سراسر کشور و به‌ شیوه‌ای‌ نو اقدام‌ شد.
تأسیس‌ دانشگاه‌ تهران‌ و نهادهای‌ جدید آموزشی‌ در این‌ عصر، همراه‌ با دولت‌ و ارتشِ رو به‌ گسترش‌، نیاز به‌ چاپ‌ برخی‌ مطالب‌ را در مقیاسی‌ وسیع‌تر فراهم‌ آورد. تأسیس‌ چندین‌ چاپخانه دولتی‌ و وابسته‌ به‌ دولت‌، مانند چاپخانه ارتش‌، چاپخانه بانک‌ ملی‌ ایران‌، چاپخانه دخانیات‌ ایران‌، چاپخانه راه‌آهن‌ و مانند اینها، حاصل‌ نیاز دولت‌ به‌ تأمین‌ احتیاجات‌ خود در زمینه چاپ‌ به‌ طور مستقل‌ بود.

از سال 1320 تا 1332 ‌، به‌رغم‌ مداخلات‌ ادواری‌ حکومت‌ و ممیزی‌های‌ موقت‌، چاپ‌ و نشر تقریباً آزاد بود. شمار مطبوعات‌ که‌ در ابتدای‌ دوره رضاشاه‌ کاهش‌ یافته‌ بود، پس‌ از سقوط‌ او مجدداً افزایش‌ یافت.

 چاپخانه تابان‌، به‌ عنوان‌ نخستین‌ چاپخانه خصوصی‌ که‌ به‌ دستگاه‌های‌ جدید و خودکار مجهز شد، در همین‌ سال‌های‌ پس‌ از جنگ‌، تحولی‌ چشمگیر را از سرگذراند. چاپخانه بانک‌ ملی‌ ایران‌ هم‌ به‌ دستگاه‌های‌ ملخی‌ جدید مجهز گردید. چاپخانه اطلاعات‌ هم‌ که‌ پیش‌ از 1320  چاپخانه بزرگی‌ بود، مجهزتر گردید.

 در دهه 1330، دستگاه‌های‌ افست‌ رتاتیو و دورنگ‌ و چهاررنگ‌ جدید به‌ ایران‌ وارد شد و تحولی‌ فنی‌ در چاپ‌ به‌ بار آورد. چاپخانه‌های‌ افست‌، روزنامه کیهان‌ و سپهر، مهم‌ترین‌ چاپخانه‌های‌ آن‌ دهه‌ به‌ شمار می‌آیند.

در دهه 1340 ‌چاپ‌ وارد مرحله تازه‌ای‌ شد و انتشار کتاب‌های‌ درسی‌ در هیئتی‌ جدید، کتاب‌های‌ ارزان‌ قیمت‌ جیبی‌ و شماری‌ نشریه‌ و گسترش‌ آموزش‌های‌ چاپ‌ بر رونق‌ آن‌ افزود.

تا حدود نیمه دهه 1340‌، آموزش‌ چاپ‌ در ایران‌ به‌ شیوه استادی‌ ـ شاگردی‌ و از طریق‌ چاپخانه‌ها انتقال‌ می‌یافت‌. در 1344‌، رشته چاپ‌ در هنرستان‌ فنی‌ تا مقطع‌ دیپلم‌ فنی‌ دایر شد. از 1345 به‌ بعد، هر سال‌ چند تن‌ برای‌ فراگرفتن‌ فنون‌ جدید چاپ‌ به‌ اتریش‌ اعزام‌ می‌شدند.

سال‌های‌ منتهی‌ به‌ انقلاب‌ اسلامی‌ ایران‌ در دهه 1350 ‌ نیز برای‌ چاپ‌ کشور از سال‌های‌ پر تعارض‌ به‌ شمار می‌آید. افزایش‌ چشمگیر درآمد کشور و طرح‌های‌ گسترده توسعه‌، که‌ گسترش‌ چاپ‌ را هم‌ اقتضا می‌کرد، با سیاست‌ نظارتِ بسیار شدید بر چاپ‌ کتاب‌ و مطبوعات همراه‌ شد.

ورود تجهیزات‌ جدید چاپ‌، از جمله‌ دستگاه‌ لاینوترون‌، پاسخی‌ به‌ نیازهای‌ رو به‌ افزایش‌ منابع‌ چاپی‌، به‌ویژه‌ کتاب‌های‌ درسی‌ مدارس‌ و دانشگاه‌ها، بود، حال‌ آنکه‌ تنوع‌ آموزشی‌ و تکثر منابع‌ که‌ نیاز جدید کشور بود، با سیاست‌ نظارت‌ چاپی‌ در تضاد کامل‌ قرارداشت‌.

در جریان‌ انقلاب‌ اسلامی‌ 1357 چاپخانه‌ها یکی‌ از مهم‌ترین‌ و حساس‌ترین‌ کانون‌های‌ فعالیت‌ بر ضد حکومت‌ پهلوی‌ بودند. از خروج‌ محمدرضا پهلوی‌ از ایران‌ در دی‌ 1357 تا آغاز تجاوز نظامی‌ عراق‌ به‌ خاک‌ ایران‌ در پایان‌ شهریور 1359، بیش‌ از 350 عنوان‌ روزنامه‌ در ایران‌ چاپ‌ شده‌ است‌.

چاپ‌ در ایران‌ از 1357‌ به‌ این‌ سو به‌ طور کلی‌ بر اثر چند عامل‌ رو به‌ رشد نهاده‌ است‌: افزایش‌ عناوین‌ کتاب‌ و نشریه‌؛ برداشته‌ شدن‌ ممیزی‌، جز در دوره‌هایی‌ کوتاه‌؛ گسترش‌ آموزش‌ چاپ‌؛ انتشار نشریه‌های‌ تخصصی‌ در این‌ زمینه‌؛ گسترش‌ و تقویت‌ صنف‌ چاپ‌ و صنف‌های‌ وابسته‌؛ ورود تجهیزات‌ و فنون‌ جدید چاپ‌، به‌ ویژه‌ استفاده‌ از رایانه‌ و دستگاه‌ها و شبکه‌ها و نظام‌های‌ رایانه‌ای‌ که‌ انقلابی‌ در اطلاعات‌ و ارتباطات‌ در سطح‌ جهانی‌ به‌ بار آورده‌ است‌؛ توسعه دانشگاه‌ها و آموزش‌ عالی‌؛ افزایش‌ جمعیت‌ و رشد سریع‌ نسل‌ جدید لازم‌التعلیم‌ و نیاز به‌ چاپ‌ منابع‌ جدید؛ گسترش‌ نهضت‌ سوادآموزی‌ و نظایر اینها.

در سال 1371 ‌روش‌ چاپ‌ رنگی‌ در مطبوعات‌ به‌ کار گرفته‌ شد. روزنامه همشهری‌ نخستین‌ روزنامه رنگی‌ ایران‌ است‌. در همین‌ سال‌ آیین‌نامه جدیدی‌ در خصوص‌ تأسیس‌ چاپخانه‌ها و واحدهای‌ وابسته‌ و چگونگی‌ نظارت‌ بر آنها به‌ تصویب‌ رسید.

در زمینه چاپ،‌ 3 نشریه تخصصی‌ و نیمه‌تخصصی‌ انتشار می‌یابد: ماهنامه صنعت‌ چاپ‌؛ ماهنامه چاپ‌ و بسته‌بندی‌؛ ماهنامه چاپ‌ و انتشار.

چاپ‌ تمبر، اوراق‌ بهادار، اسناد، بلیت‌ اتوبوس‌های‌ شهری‌، برگه‌های‌ عوارض‌ و نظایر اینها در چاپخانه‌های‌ دولتی‌ و تحت‌ مقررات‌ خاصی‌ انجام‌ می‌گیرد. چاپخانه ویژه چاپ‌ اسکناس‌ در 1361 ‌تأسیس‌ و سال‌ بعد به‌ بهره‌برداری‌ رسید و از 1367 ‌ اسکناس‌ کشور کلاً در این‌ چاپخانه‌ چاپ‌ شده‌ است.

‌ با تصویب شوراى عالى انقلاب فرهنگى روز 11 شهریور به عنوان روز صنعت‌چاپ نامگذارى شده است.

+ نوشته شده در  پنجشنبه 11 شهریور1389ساعت 8:13  توسط عباس سیدپور   | 
+ نوشته شده در  شنبه 6 شهریور1389ساعت 8:49  توسط عباس سیدپور   | 

كالبد شكافی یك كار چاپی



مقدمه

یكی از تمرینات بسیار كارآمد در زمینه حرفه ای شدن در چاپ و تشخیص مسائل مختلف آن بررسی و كالبد شكافی یك كار چاپی است. این تمرین را می توانید با داشتن یك لوپ یا ذره بین چاپ با قدرت بزرگنمایی بیش از 8 برابر به خوبی انجام دهید. در مواردی چنانچه لوپ های قوی تری داشته باشید كارآیی های پژوهشی مختلفی به شما می دهد. در این خصوص بزرگنمایی 50 برابر را به شما پیشنهاد می كنیم كه تا حدودی كار میكروسكوپ را انجام می دهد. لذت دیدن برخی جزئیاتی كه با این لوپ به شما دست می دهد ارزش خریدنش را دارد.



چه باید كرد؟

از امروز نمونه های چاپی مختلفی كه در پیرامون خود می بینید بردارید و با لوپ به جزئیات آن نظر كنید. اگر با ترام و جزئیات آن آشنا نیستید به مقالات قبلی یا به سایت Afravi.com رجوع كنید. شناخت ترام و جزئیات آن كمك بسیار موثری به این بررسی و كالبد شكافی می كند. نمونه های جمع شده را یكی یكی نگاه كنید. اگر در نمونه هایتان جعبه وجود دارد آن را باز نمایید و درباره جزئیات آن كه توضیح آن داده خواهد شد دقت نمایید.



چه چیزهایی بایستی كنترل شود؟

بسیار خوب اكنون نمونه های مختلف جمع شده را كه شامل لیبل، جعبه، بروشور، كاتالوگ و موارد متعدد دیگر است در كنار خود دارید این نكته را در نظر داشته باشید كه احتمالاً موارد مشكل دار داخلی بسیاری خواهید یافت اما نمونه های خارجی به دلیل اینكه كالاهای صادراتی هستند عیب و نقص كمتری دارند بنابراین سعی كنید از همه نمونه های داخلی و خارجی در مجموعه خود داشته باشید. در مورد بسته بندی محصولات، این نكته كاملاً مشخص است كه كالای ارزشمند در بسته بندی نفیس تر ارائه می شود به عبارت دیگر چون قیمت و ارزش كالا زیاد است، می توان روی جعبه آن نیز سرمایه گذاری كرد و نمونه جعبه بهتری ارائه نمود. در این مورد بسته بندی بسته عطرهای مختلف حرفهای بسیاری برای گفتن دارند، این نوع جعبه ها را نیز در مجموعه خود اضافه نمایید اكنون موارد زیر را در مورد تك تك نمونه ها بررسی كنید.







1- خروجی فایل چگونه است؟

كار را با لوپ بررسی كنید. خروجی فایل از چه نرم افزاری گرفته شده؟ از نرم افزارهای برداری یا بیت مپ؟ (برای دریافت تفاوت های بردار و بیت مپ به مقالات قبلی یا سایت Afravi.com و یا کتاب "آنچه طراحان گرافیک و ناظران چاپ می دانند" مراجعه كنید.

با لوپ روی نوشته به خصوص نوشته های ریز و ظریف نگاه كنید. چنانچه خروجی بردار می باشد نوشته ها یا به عبارت دیگر خم ها صاف و مرتب است. اما اگر خروجی بیت مپ باشد همین قسمت ها كنگره دار یا به عبارت دیگر رنجه رنجه دیده می شود.

این اتفاق زمانی حادث می شود كه كار نهایی خود را در نرم افزارهای بیت مپ مثل Photoshop بسته اید یا اینكه كار نهایی را تبدیل به تصویر كرده باشید.

شاید از خود بپرسید كه، كارهای چاپی‌ای که به شكل بیت مپ خروجی گرفته شده از این نظر مشكل خاصی ندارد و كسی با ابزار لوپ به كار نگاه نمی كند؟

درست است اگر یك كار چاپی كه ضرورت داشت از نرم افزارهای برداری چون CorelDRAW یا FreeHand   خروجی گرفته شود، از Photoshop خروجی بگیریم در نظر عوام بدون مشكل است. اما این نكته را یقین بدانید كه مقایسه همین كار با نمونه ای كه از برداری خروجی گرفته شده در نظر عوام هم متفاوت دیده خواهد شد و بدون ابزار هم، كار چاپی بهتر از نمونه مشکل دار، تشخیص داده می شود. اما گرافیست حرفه ای یا ناظر چاپ با كارفرمای غیر مطلع از مسایل فنی تفاوت دارد. بنابراین وقتی كارهای مختلف را مرور می كنید به نوع خروجی بردار یا بیت مپ دقت داشته باشید و اشكالاتی كه در اثر خروجی بیت مپ ملاحظه می كنید را مد نظر بگیرید و از انجام آن در كار خود، پرهیز كنید. مشكلاتی چون كاهش وضوح طرح گرافیكی در نوشته ها بخصوص نوشته های ریز.



2- كار چاپی چند رنگ است؟

در این مورد نظر شما را به مقاله قبلی جلب می كنم (چگونه تعداد رنگهای یك كار چاپی را تشخیص دهیم) به اختصار اینكه نمونه ها را كنترل نمایید و تعیین كنید كه كار چاپ شده چند رنگ است یا اینكه لازم بود این نمونه بخصوص چند رنگ چاپ شود تا زیباتر و نفیس تر باشد.



3- شیوه چاپ نمونه ها چیست؟

نكته با اهمیت دیگری كه بایستی به آن دقت داشته باشید شیوه چاپ نمونه های جمع آوری شده است شیوه چاپ به موارد متعددی بستگی دارد از جمله: جنس چاپ شده مثل (کاغذ، مقوا، BOPP ،PVC ، فلز و ...)، كیفیت جنس چاپ شده (مثل دقت ترام‌ها، وضعیت چاپی و ...) شكل جنس چاپ شده (ورق، به حالت قوطی، شکلهای مختلف دیگر و ...) و حتی تیراژ آن (1 نسخه یا 000/000/1 نسخه). اما دقت كنید كه شكل جنس چاپ شده ممكن است بعد از چاپ تغییر كرده باشد (به شماره 4 در همین مقاله رجوع کنید)

از اینجا شروع كنید كه جنس نمونه چاپ شده را بررسی نمایید. اگر جنس مورد نظر كاغذ و مقواست احتمال اینكه افست باشد وجود دارد مشروط به اینكه كیفیت چاپ خوب باشد یعنی دقت ترام ها حدوداً بین lpi 150 تا lpi 200 باشد. برای تشخیص دقت ترام یا lpi به مقاله dpi, ppi lpi,   در سایت Afravi.com رجوع نمایید. در آن مقاله یاد خواهید گرفت كه lpi كارهای چاپی را چگونه تشخیص دهید. اما اگر كار چاپی روی BOPP (جنس هایی مثل انواع چیپس ها و پفك ها) صورت گرفته و كیفیت چاپ نیز در حد lpi 120 تا lpi 200 است و البته تیراژ آن نیز زیاد است (مثل پفك نمكی یا انواع چیپس و بستنی چوبی) یقیناً چاپ به یكی از روشهای هلیو یا فلكسو انجام شده است.

چاپ هلیو دقیق تر از فلكسو است اما ممكن است نمونه چاپی در دست شما با نمونه ای از ماشین چاپ هلیو چاپ شده باشد كه كیفیت خوبی نداشته است. بنابراین پارامتر كیفیت در تشخیص شیوه چاپ هلیو و فلكسو قابل استفاده نیست. در این مورد باز هم لوپ به كمك شما خواهد آمد. ماهیت چاپ فلكسو با توجه به استفاده از کلیشه های برجسته به گونه ای است كه در اطراف بخش های مختلف به نظر می رسد كه خط نازكی ایجاد شده است. به عنوان مثال در اطراف نوشته های تك رنگ با لوپ نگاه كنید اثر چاپ فلكسو را مشاهده خواهید كرد.

بنابراین یكی از پارامترهای تشخیص فلكسو از هلیو وجود خط نازك سفید ایجاد شده در اطراف تنپلات های تک رنگ است).

در مورد چاپهای دیگر چون سیلک، تامپو، داغی Hot foil نیز که از کیفیت های پایین تری برخوردارند نکته های بسیاری وجود دارد.

سیلک و تامپو: با این دو شیوه چاپ تقریباٌ می توان روی هر جنسی چاپ کرد اما چیزی که نشان دهنده چاپ به وسیله یکی از این دو شیوه به طور قطع است شکل ماده چاپ شونده است، برای مثال ظرف پلاستیکی ماست و ... که بطور مستقیم بر روی آنها چاپ صورت گرفته به یکی از این شیوه ها انجام شده است.

البته در راه تشخیص شیوه چاپ روی مواد نکات ریز و درشت بسیاری وجود دارد که شرح و بسط همه آنها مجال خود را می طلبد اما در اینجا به همین مختصر بسنده می کنیم تا شاید وقتی دیگر.



4- مراحل کار چگونه است؟

شاید بهتر بود این قسمت را در ابتدا بررسی می کردیم اما چون ذکر این نکته کمی نا آشناتر از نکات دیگر بود در آخر قرار گرفت. یک پروژه چاپی تنها شامل یک کارت ویزیت، بروشور، پوستر و یا یک جعبه ساده نیست که مراحل آن تا اندازه روشن و واضح باشد. در واقع رسیدن به یک بسته بندی نفیس آگاهی فراوانی در خصوص همه بخش های درگیر در پروژه چاپی از طراحی گرفته تا لیتوگرافی و چاپخانه و مراحل تکمیلی کار می خواهد با بررسی نمونه های زیبا و نفیس که معمولاٌ در بسته بندی های ارزشمند همچون عطرهای مختلف یافت می شود، می توان به اطلاعات مفید و کاربردی فراوان دست می یابیم.

ممکن است در نظر اول با دیدن یک جعبه عطر تشخیص دهید که این جعبه تک رنگ چاپ شده است اما بررسی دقیق آن احتمالاٌ به نتایج متفاوتی می انجامد. مثلاٌ اینکه یک مقوای ساده را در ابتدا متالایز کرده اند یعنی به روی آن یک لایه با ظاهر فلزی چسبانده اند، بعد چهاررنگ ترکیبی و دو رنگ تفکیکی چاپ شده است و به دنبال آن سلفون مات چسبانده اند و در موضوع های مختلف UV کار شده است و بعد به وسیله ماشین لتر پرس برجسته کاری شده و در قسمتهایی Hot foil و ...

بنابراین می بینید که بر روی یک جعبه کوچک چقدر کار شده است و طبیعتاٌ هزینه تولید این جعبه بسیار بالا رفته است.

در کارهای حرفه ای چاپ بسیار پیش می آید که کارفرما نیاز به تولید یک بسته بندی نفیس را دارد و هزینه های آن را هر چقدر باشد می پذیرد اما به نظر شما اگر قبل از رسیدن به این مرحله تمرینات گفته شده را انجام نداده باشیم قادر خواهیم بود به بهترین نحو خواسته کارفرمای خاص خود را برآورده کنیم؟

توصیه: اگر از دست اندرکاران طراحی تا چاپ هستید بخصوص اگر با سفارشات مختلف چاپی سر و کار دارید، از دیدن و بررسی دقیق کارهای چاپی غافل نشوید.

هر نمونه چاپی اطلاعات بسیار ارزشمندی در درون خود دارند که می تواند در آینده برای شما پول ساز باشد.

+ نوشته شده در  شنبه 6 شهریور1389ساعت 8:45  توسط عباس سیدپور   | 

اختراع فن چاپ درحقيقت به قرن ها پيش از گوتنبرگ، كه نامش به عنوان مخترع چاپ در تاريخ به ثبت رسيده است، برمي گردد. آسوريان چند هزار سال قبل از ميلاد بر خشت هايي از گل‌رس مهر مي‌زدند. استعمال حروف قابل انتقال نيز ميان سال‌ها ي 1051 و 1058 در چين آغاز شد. مخترع اين حروف فردي به نام پي‌شنگ بود و حروف هم از گل‌رس ساخته مي‌شد. حروف دستي و حروف قلعي كه پس از آنها به كارآمد، هيچ يك رواجي نيافت، بر عكس حروف چوبي متداول شد. تا اين‌كه در سال 1440، گوتنبرگ ظاهرا بدون اطلاع از كار چيني‌ها، حروف قابل انتقال را اختراع كرد و براي هر يك از حروف الفبا يك حرف جداگانه به كار برد.

حروف متحرك را چيني‌ها اختراع كردند، ولي گوتنبرگ كه حرفه اش زرگري بود، آلياژ مناسب براي ريخته گري حروف را از سرب و آنتي موآن به دست آورد و سپس نسبت هر يك از اين دو فلز را به گونه اي انتخاب كرد كه حروف بيش از حد سخت و نرم نباشند. وي براي مركب چاپ هم فرمول مناسبي يافت و خلاصه با رفع موانع و حل مشكلات عمل چاپ را ميسر و اجرايي كرد. تقريبا 20 سال پس از نخستين تلاش ها ي گوتنبرگ در امر چاپ ،اين صنعت با استفاده از سطوح برجسته در ونيز، فلورانس، پاريس و ليون در حدي مختصر و محدود رواج يافت. اما دستگاه چاپ گوتنبرگ، به علت هزينه ها ي بسيار زياد فقط براي ثروتمندان قابل دسترسي بود و به همين دليل تا مدت ها ي طولاني استقبال چنداني از آن نشد. 300 سال پس از اختراع دستگاه چاپ گوتنبرگ، نمايشنامه نويسي آلماني به نام آلوئيس زنه فلدر، چاپ سنگي يا ليتو گرافي را درسال 1796 ميلادي اختراع كرد.

هر سنگي كه متن يا تصوير با اين روش روي آن نقش مي بست ، براي چاپ حدود 750 نسخه عملكرد مطلوب داشت و پس از آن نقش روي سنگ قابل چاپ نبود. اگر چه درباره شروع چاپ سنگي در ایران روايات متعددي وجود دارد، به نظر مي رسد چاپ سنگي را براي نخستين بار ميرزا صالح شيرازي در تبريز راه اندازي كرد.

ميرزا صالح كه از سوي دولت ايران براي فراگيري هنرهاي جديد به اروپا رفته بود، در بازگشت يك دستگاه چاپ سنگي با خود به تبريز آورد كه آن را در سال 1250 قمري راه انداخت. چاپخانه سنگي طي مدت كوتاهي در تهران و بعد اصفهان و سپس ساير شهرهاي ايران تاسيس شد و بيش از 50 سال تنها روش چاپ در ايران بود و تا اواخر دوره قاجار ، هر چه در ايران چاپ مي شد، به روش چاپ سنگي بود. البته هشت سال قبل از ورود چاپ سنگي به ايران چاپ سربي نيز راه اندازي شده بود، ولي به علت هزينه و زحمت زياد آن ، پس از ورود چاپ سنگي ، كنار گذاشته شد و بعدها در اواخر دوره قاجار دوباره حروف سربي و استفاده از آن رايج گرديد. طريقه چاپ سربي روش نسبتا ساده اي بود : كاغذ روي صفحه اي متشكل از حروف برجسته سربي و آغشته به مركب فشرده مي شد و بر اثر فشار، حروف بر صفحه كاغذ نقش مي بست. حروفچيني روزنامه نيز نخست به صورت دستي انجام مي گرفت، ولي بعدها اين كار با دستگاه ها يي كه معمول ترين آنها «لاينو تايپ» بود، صورت پذيرفت. دستگاه حروفچيني خودكاري لاينوتايپ در سال 1886 ميلادي ساخته شد. و بدين ترتيب سرعت چاپ به تدريج فزوني يافت. پيشرفت فناوري كم كم باعث شد دستگاه حروفچيني سربي از دور خارج شود و جاي خود را به دستگاه الكترونيكي بدهد.

براي ورود به آشنائي با ماشينهاي چاپ، ابتدا انواع چاپ (های که امروزه فعال است) را لیست می کنم:
-چاپ مسطح
Letter Press
-چاپ افست (ورقی – رول
)
-چاپ فلکسو
-چاپ هلیو
-چاپ صنعتی
Pad Printer
-چاپ سیلک
-چاپ دیجیتال 

 

                                                 

                                                                                               

+ نوشته شده در  شنبه 23 مرداد1389ساعت 8:15  توسط عباس سیدپور   | 

ریشه لغوی

واژه چاپ احتمالا از کلمه chappn (چاپنا) که کلمه‌ای هندی است گرفته شده است. ولی عده ای معتقدند که از «چاو» مقولی گرفته شده است «چاو ، نام نوعی پول در عصر ایرانیان بوده است). از لغات دیگری که برای چاپ بکار رفته می توان به «طبع» و «باسعه» اشاره کرد.

تعریف چاپ impression

  • چاپ به معنی اعم ، فن و صنعت تکثیر صورت نقوش دو بعدی «حروف ، ارقام ، خطوط و تصاویر) بوسیله انداختن اثر این نقوش بر روی کاغذ ، پارچه یا مواد دیگر و بالاخص چاپ مواد خواندنی بر روی کاغذ است.

  • در واقع چاپ کردن و پخش کردن (چاپخش) ، پخش عمده ای معنای قلمرو نظر را دربر می گرفت. اما دیگر چاپ مهمترین ابزار نشر نیست و جای خودش را به اشکال دیگری داده است.

تعریف نشر pablication

  • عمل چاپ و ارایه یک کتاب یا مدرکی دیگر به عموم که به آن انتشار تیر گویند.

  • نشر در واقع تلاتی گاه پدید آورندگان و خوانندگان است.

دید کلی

صنعت نشر کتاب به معنای تولید صنعتی کالایی فرهنگی به نام کتاب است. امروزه شیوه‌هایی که در روند تولید کتاب و تکثیر آن به کار می رود، کاملا صنعتی است. از اینرو نشر کتاب ، صنعتی است در کنار صنایع دیگر و نه کمتر از آنها. صنعت نشر کتاب در حال گسترش است البته به شرطی که کتاب ، رسانه اطلاعاتی و ارتباطی کار آمدی باشد. به طور کلی انتشار کتاب ، اشاعه گسترده یکی از موثرترین و سهل ترین رسانه‌هاست.

تاریخچه

آغاز نشر را می توان زمانی دانست که اعضای خط از طبقه و گروه خاصی بیرون آمد و ابزار همدلی جامعه قرار گرفت. البته نظر به معنای واقعی بعد از اختراع چاپ بوجود آمد. به استناد مدارک موجود ، اختراع چاپ به قرن پنجم قبل از میلاد باز می گردد (زمان هخامنشیان). در این زمان برای امضای اسناد مهرهایی از چوب تهیه کرده و بکار می‌بردند که می توان آنرا ابتدایی ترین نوع چاپ دانست. عده ای ، ابدع چاپ را به چینیان نسبت می دهند، گویا چاپ در 2 قرن پیش از میلاد ، بصورت تجربی در تمدن چین کشف شده است.

در دهه 1040م. کیمیاگری چینی به نام
پی شنگ ظاهرا از گل و چسب قالبهایی درست کرده و پخته و با مالیدن آنها به مرکب به چاپ کتاب اقدام می نمود و به همین جهت ، وی را مبدع راه حل حروفچینی با حروف متحرک می دانند. البته عده ای دیگر ، معتقدند چاپ بوسیله یوهانس گوتنبرگ ، زرگر نابغه آلمانی در سال 1439م. اختراع شده است. وی برای چاپ اولین کتابش تحت عنوان «انجیل مقدس 42 سطری» (که به کتاب مقدس وی معروف بود) ، 5 سال زحمت کشید. گوتنبرگ ، اولین ماشین چاپی خود را «ماشین فشار پیچی یا چرخی» نام گذاشت که قادر بود 70 یا 100 برگ را در ساعت چاپ کند.

سیر تحولی و رشد

دگرگونی در چاپ و نشر ، پس از گوتنبرگ روندی کند داشت و تا سده هفدهم میلادی تغییر عمده ای در آن رخ نداد. در این قرن ، یوهان رینمان (Yohan Rynmann) است که در آوگسبورگ آلمان ، پس از آشنایی با چاپ به نشر کتاب روی آورد و حدود 200 کتاب منشتر ساخت. از سده هفدهم به بعد انقلاب صنعتی باعث و بانی پیشرفت‌های عظیمی در متون چاپ شد. در سده هجدهم ، چاپ به رشد تدریجی خود ادامه داد و در این قرن ، آمریکا به عنوان کانونی تازه اما پرتوان وارد صحنه نشر جهان شد و تاثیر بسزایی در پیشرفت و نوآوریهای نشر داشت. در قرن نوزدهم ، تحولات چاپ و نشر کتاب به حدی سرعت و کیفیت چاپ را افزایش داد که این قرن را عصر جدید کتاب نامیدند. در قرن بیستم ، عواملی بر چاپ تاثیر گذاشتند که مهم ترین آنها به این شرح هستند:


  1. سرمایه کافی ناشران
  2. دانش فنی و مهارتهای تخصصی
  3. علاقه و دلبستگی فرهنگی
  4. آرمانها و اهداف
  5. مناسبات خوب
  6. مخاطره پذیری و عامل بسیار مهم دیگر در این سده ، رواج کامپیوتر و ظهور پدیده نشر رومیزی و همین طور انقلاب الکترونیک است.

    کاربرد کامپیوتر ، چاپ را همانند فعالیتهای دیگر ، به خود وابسته کرده است. امکانات فراوان کامپیوتری برای چاپ و نشر کتاب به حدی است که تصور وابستگی نام چاپ به کامپیوتر پذیرفتنی تر است تا چاپ بدون کامپیوتر. امروزه فعالیت‌های اساسی و عمده چاپ در یک جا جمع شده است و اصطلاح
    نشر رومیزی (desktop publishing) را بر آن نهادند.

روشهای چاپ

شیوه‌های چاپ در جهان از ابتدا تاکنون از چند شیوه اصلی خارج نیست. در بعضی منابع شیوه‌های چاپ را به 3 دسته اصلی تقسیم می کنند.


البته شیوه‌های دیگری نیز استفاده می شود که به آنها نیز می پردازیم.


وضعیت فعلی و آینده چاپ

روزگاری ، رسانه‌هایی از قبیل رادیو ، تلویزیون ، سینما و ... رقبای قدرتمندی برای چاپ و نشر کتاب به شمار می رفتند. ولی امروزه ناشران موفق به حفظ از طریق نوآوریها و امکانات ویژه ای بدست آمده است. چاپ و نشر کتاب همچنان جای خود را به عنوان مهم ترین رسانه ارتباطی ، روی هم رفته استوارتر از پیش حفظ کرده است. (رشد چاپی رسانه‌ها در سراسر جهان را می توان دلیل بر این مدعا دانست). زیرا که با وجود تمام موانع و مشکلات و رقابت رسانه‌های دیگر ، همچنان به رشد خود ادامه داده و ره آوردهای فنی بسرعت به عرصه تولید و نشر کتاب راه می یابد. به هر حال چاپ و نشر دوره ای را سپری می کند که همه فنون تولید و نشر ، دستخوش دگرگونی هستند. شاید این دوره سرآغاز عصر جدید دیگری در تاریخ چاپ و نشر باشد.

مباحث مرتبط با عنوان


+ نوشته شده در  سه شنبه 19 مرداد1389ساعت 13:12  توسط عباس سیدپور   | 
با توجه به گستردگی صنعت چاپ و نشر کتاب در صورت امکان نظرات خودرا پیرامون موضوع فوق اعلام نماید
+ نوشته شده در  دوشنبه 18 مرداد1389ساعت 15:45  توسط عباس سیدپور   | 
با سلام

این وبلاگ برای آشنایی بیشتر با صنعت چاپ و نشر میباشد با تشکر

+ نوشته شده در  یکشنبه 10 مرداد1389ساعت 10:33  توسط عباس سیدپور   |